Anna Muradova : ur vrezhonegerez e Moskou

2

Biskoazh gwelet ur plac’h èl Anna Muradova (peotramant Hanna Bit Murad pa vez skrivet hec’h anv mod Assirian) ! Homañ zo klaskerez àr an danvez keltiek e skol-veur Moskou. Gouzout a ra kant yezh àrn-ugent, dreist-holl lod ha n’int ket gwall anavezet. Evit 7Seizh he deus asañtet da gontañ -e Brezhoneg- he buhez ha da reiñ he soñj diàr-benn Bro-Rusia a-vremañ.

 

 

 

7Seizh/ Demat Anna Muradova, ur vuhez dreist-ordinal ho peus na petra ‘ta…

 

 

 

Anna Muradova/ Ordinal pe dreist ordinal n’ouzon ket. Setu, me ‘zo bet ganet e Bro-Russia. Met pa oan 7 miz on aet gant va zud da Algeria e-lec’h ma laboure va zad d’ar mare-se.

 

 

 

7Seizh/ Ha c’hwi a oar meur a yezh, peseurt yezh veze komzet ganeoc’h d’ar mare-hont ?

 

 

 

Anna Muradova/ Er familh e veze komzet Rusianeg met ma zad a gomze ivez Assirianeg: e familh a zeu deus Urmia, Iran (d’an hañv-man ‘benn ar fin on bet e Urmia ha gwelet bro va hendadou). Setu, pa oan bihan-tout e ouien petra dalv bezañ divyezhek. Goude-se omp distroet da Moskov ha setu bevañ a raen e Russia ha ne c’hoarveze tamm ebet a vefe dedennus da gontañ.

 

 

 

7Seizh/ Ha pe giz ho peus desket an Assirianeg ?

 

 

 

Anna Muradova/ Russianeg a veze b’ar gêr hepken met pa oa va zad o komz gant e zud e komze Assirianeg ha setu desket ‘m eus ar yezh-mañ met fall-tre…. Va zad ne blije dezhañ komz Assirianeg ouzhin.

 

 

 

7Seizh/ Ha bev-bev eo an Assirianeg c’hoazh an deiz hiziv ?

 

 

 

Anna Muradova/ Ya, bev eo. Komzet e vez en Iran, Iraq ha Siria. Pa oan en Iran e komzen Assirianeg bemdez-Doue. Met kudennoù a zo e Siria evel ma oa en Iraq hag emañ ar paour-kaez tud o tivroañ gant aon bezañ lazhet. Setu emaint o chom er Stadou Unant da skwer hag e kollont o yezh anat eo evel ma veze ‘barzh familh va zad met desket ‘meus Assirianeg d’am merc’h.

 

 

 

7Seizh/ Ha tro pez da gaozeal Assirianeg ‘ba Moskou ?

 

 

 

Anna Muradova/ Ya ‘barzh an iliz gant Assirianed all.

 

 

 

7Seizh/ Ha pouezhus eo ar relijion en ho puhez ?

 

 

 

Anna Muradova/ Un dra a-bouez eo evidon met n’on ket evit mont betek re gant ar relijion evel ma vez graet bremañ e Russia… Un dra diaez da zisplegañ eo. Bep sul ez an d’an iliz Assirian.

 

 

 

7Seizh/ Ha penaos ho peus kroget gant ar yezhoù keltiek ?

 

 

 

Anna Muradova/ Pa oan 15 vloaz eta on kroget da studial Brezhonek. A-raok pa oan 12 vloaz ‘m’eus desket Latineg va-unan hag e teue c’hoant din deskiñ ivez yezhoù ha ne veze ket anavezet c’hoazh e Russia ha setu dibabet ‘m’eus ar yezhoù keltiek. Graet ‘meus anaoudegez gant un den dispar – Doue d’e bardono ! – Viktor Kalygin hag en deus kinniget din deskiñ Brezhoneg dre ma ne oa den ebet d’ar mare se e Russia oc’h ober studioù war ar yezh-mañ hag ivez peogwir er skol e tesken Galleg. Goude kentelioù ar skol e teuen da Institut ar Yezhoniezh e Moskov hag e tesken yezhoniezh keltiek gant Viktor Kalygine. Roet en deus levrioù din hag em eus desket Brezhoneg.

 

 

 

7Seizh/ Ha penaos oc’h daet a-benn da bakañ ur Brezhoneg ken flour ‘at ?

 

 

 

Anna Muradova/ Da gentañ em eus lennet kalz ha klasket atav penaos mont da Vreizh. D’ar mare-hont ne oa ket aes beajiñ, mare an Unvaniezh Sovietek e oa met deuet on da Roazhon e 1992 hag e-pad 2 vloazh on bet studierez e Skol-Veur Roazhon 2.

 

 

 

7Seizh/ Ha bremañ emaoc’h klaskourez àr ar studioù keltiek… Ar peseurt danvez eus ar geltiedigezh e pleustrit ?

 

 

 

Anna Muradova/ Savet em eus un dezenn diwar-benn kontadennou ar bobl e Breizh. Kemeret perzh e bodadegou an enklaskerien (International Colloquium of Celtic Studies) e Cork e 1999, e Bonn e 2007 hag e Maynooth e 2011. Ha bremañ e klaskan sevel pennadou diwar-benn sokio-yezhoniezh.

 

 

 

7Seizh/ Ha perak an diaoul eo dedennet ar russianed gant sevenadur Breizh. Bras-divent eo ho pro enni mill sevenadur àr-ugent dija….

 

 

 

Anna Muradova/ N’ouzon ket perak int dedennet met traou ‘zo heñvel e Breizh hag e Russia e XXvet kantved: an dud o tont diwar ar maez da geriou bras ha kudennou an dud-se. Da skouer, troet ‘meus oberennou Vokto Astafiev hag a skrive kalz diwar-benn-se spered an dud a zo heñvel. Ha troet em eus ivez kontadennoù Fañch an Uhel e Rusianeg hag an dud a blij dezho kalz du-mañ lenn seurt traoù. Troet ‘meus ivez Pipi Gonto gant Erwan Ar Moal, embannet e oa e 2006 hag adembannet e 2011. Labouret ‘meus ivez e Bro-Iwerzhon gant tud deus Ulster University war traoù folklorek.

 

 

 

7Seizh/ Ha gouzout a rit Iwerzhoneg peotramant Kembraeg ?

 

 

 

Anna Muradova/ Ne ouian ket Iwerzhoneg met desket tamm Kembraeg memestra.

 

 

 

7Seizh/ Ha bras eo ar rann gouestlet d’ar sevenadur keltiek e skol-veur Moskou ?

 

 

 

Anna Muradova/ N’eo ket bras siwazh : pemp den o labourat eno, tri war an Iwerzhoneg hag istor Iwerzhon, unan gant Kembraeg ha me war ar Brezhoneg. Met studierien a zo beb bloaz o tont da zeskiñ yezhoù keltiek. E miz Mae on aet d’ober prezegennoù e-pad ur sizhun e kêr Nikolaev en Ukraina. Eno ivez ez eus tud a zo tomm o c’halonoù ouzh studiñ ar yezhoù keltiek.

 

 

 

7Seizh/ Ha peseurt tud eo ? Peta a laka un den yaouank bennak eus Bro-Rusia da vont da studiñ ar yezh vrezhonek ? Anavezet eo Breizh ‘ba du-se ?

 

 

 

Anna Muradova/ Ya anavezet eo, hag ober a ran va seizh gwellañ evit lakaat ar studierien da glask gouzout muioc’h.

 

 

 

7Seizh/ Ha c’hwi zo sikouret gant rannvro Breizh evit ober kement a vruderezh ? Gant ur servij publik bennak eus Breizh ?

 

 

 

Anna Muradova/ N’on ket.

 

Ha n’on paet nemet gant ar Skol-Veur e lec’h ma labouran. N’eo ket kalz e gwirionez hag evit se e c’hounezan arc’hant en ul lec’h all. Kelenn a ran Galleg e skol ar gwin ha treiñ testennoù diwar ar Galleg.

 

 

 

7Seizh/ Na drist ha diboell àlkent ! Tra ma vez sikouret kalz an oberezhioù evit brudañ o yezh gant Bro-C’hall, Bro-Alamagn peotramant Bro-Spagn (dre intrudu an «instituioù») er broioù estren…

 

 

 

Anna Muradova/ Ma, n’on ket evit klemm… Sikouret on bet tamm pe damm pa oa bet tapet ganin ar priz Imram e 1998 da skouer. Met bezañ paiet bep miz da vrudañ ar Brezhoneg – hag tu zo ? Ne sonjan ket ez eus kalz arc’hant e Breizh evit sikour ar re a vrud ar Brezhoneg en estrenvro.

 

 

 

7Seizh/ Deomp pell eus aferioù ar yezh, peseurt sell ho peus àr Russia a-vremañ ? Afer Pussy riot vs poutine hag all…?

 

 

 

Anna Muradova/ Ne blij ket din amañ pa vez tud oc’h ober traoù sot bremañ… Ne blij ket din pezh o deus graet ar merc’hed-se en iliz met o lakaat ‘barzh an toull-bach evit se a zo un dra fall. Ha setu an holl gevredigezh rannet.

 

 

 

7Seizh/ Ha fall evit brud Bro-Russia ‘gav ket deoc’h ?

 

 

 

Anna Muradova/ Ya gwir eo.

 

 

 

7Seizh/ D’ho soñj ha gwelloc’h eo ar vuhez bemdeziek e Bro-Russia e-keñver mare an unvaniezh sovietek ? ur barrad hirezh a zo o redek er vro ‘keta ?…

 

 

 

Anna Muradova/ Kalz gwelloc’h eo ! N’eo ket fall ar vuhez pemdeziek met pezh a zo n’eo ket unanet an dud bremañ.

 

 

 

7Seizh/ Ur frailh zo àr-ledanaat etre ar re baourañ hag ar re binvidikañ èl m’emañ ‘ba du-mañ d’ho soñj ?

 

 

 

Anna Muradova/ N’eo ket chomet evel ma oa dek vloaz zo.

 

 

 

7Seizh/ A bep seurt tud a ya d’ober an tu-enep Poutine, Kasparov ha Limonov mesk-ha-mesk da skouer. Petra soñjit-hu ?

 

 

 

Anna Muradova/ Evit Kasparov n’ouzon mann ebet diwar e benn. Evit Limonov…. Un den foll eo na petra ‘ta. Hemañ a zo bet a-enep kement galloud n’eus forzh pe galloud e oa: Eltsin, Poutine ha me ‘oar. C’hoant en deus ober reuz ha dispar met ma fell dezhañ distrujiñ un dra bennak ne fell ket dezhañ sevel un dra all. Hag an dud a fell dezho bevañ e peoc’h ha n’eo ket kavout un dispac’h adarre Setu an afer.

 

E Bro-Russia, den ne oar petra vo goude met spi ‘m eus e teuio an dud da vezañ pouellek a-walc’h evit kompren n’eo ket dav sevel reuz. Pezh a zo mantrus memestra : goulennet vez ganin alies gant tud eus broioù ar c’hornog diwar-benn seurt traoù. Int a soñj eo fall Poutine hag ar re all a vefe mat ha disi. Pezh zo, an holl kevredigezhioù a zo en arvar hag an holl dud inervet tout. Ha lakaomp pa vez komzet deus Pussy Riot ez eus tud ha n’int ket re deus ar gouarnamant o lavarout «dav lazhañ ar merc’hed fall-se!”. Tud simpl a lâr’ seurt traoù amañ. Setu amañ emañ an dalc’h. Re aes e vije sonjal e vo trawalc’h kas kuit ar gouarnamant evit gwelaat an traoù.

 

 


2 Commentaires

LAISSER UN COMMENTAIRE

Please enter your comment!
Please enter your name here

Ce site utilise Akismet pour réduire les indésirables. En savoir plus sur comment les données de vos commentaires sont utilisées.